Якутские буквы:

Якутский → Якутский

күүрдүү

күүрт диэнтэн хай
аата. Оҕо ыалдьарын наһаа күүрдүү кини хаппырыыс быһыытын бэргэтэр. ЧКС ОДьИи

күүрт

туохт.
1. Тыҥыы кытаатыннар (быччыҥнаргын). Сделать упругим, напрячь (мышцы)
[Сыллай] учууталга үҥсээри гыммыт оҕо муннугар томороон сутуругунан дуксуйар эбэтэр суон быччыҥын күүрдэн баран, харбатан чаҕытар. Амма Аччыгыйа
Юрий Семенович …… икки илиитин быччыҥнарын күүрдэн, тыыллаҥнаан ылла. Н. Лугинов
2. Адаарыт, туруор (хол., арҕас түүтүн). Ощетинить, поднять дыбом (шерсть)
[Ыт оҕото] ол ыт диэки үөрэн-көтөн сэлэкэччийэ сүүрбүтэ. Анарааҥҥыта арҕаһын түүтүн күүрдүбүтэ, хараҕын хаһылыччы көрбүтэ, муннун мырдыҥнаппыта, аһыытын ырдьаппыта. И. Федосеев
Хоруотааҥҥа кэлээт, адьырҕа эһэ арҕаһын түүтүн өрө күүрдүбүт, тылын салбаммыт, оттон сур бөрө аһыытын килэҥнэппит, кутуругун куймаҥнаппыт. «ХС»
3. көсп. Ким-эмэ санаатын өрө көтөх, өрүкүт; көҕүт, көбүт, тэптэрэн биэр. Поднимать настроение кому-л., возбуждать кого-л., воодушевлять кого-л. на что-л. Төрөөбүт айылҕа уйулҕаны хамсатар кэрэ көстүүлэрэ киһини күүрдэллэр. Н. Лугинов
Кини сүрэҕин туох эрэ улахан үөрүүлээх суол өрө күүртэ, хараҕар сырдык мичээри уматта. М. Доҕордуурап
Бу Казань университетын бүтэрбит улахан биллиилээх киһи бэйэ дойдутун айылҕатын, кини барҕа баайын билэргэ, таптыырга эдэр дьону күүрдэрэ. П. Филиппов

Якутский → Русский

күүрт=

побуд. от күүр = 1) поднимать; вздымать; напрягать; былчыҥҥын күүрт = напрягать мышцы; 2) возбуждать, раздражать.


Еще переводы:

раздражение

раздражение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. раздражить 2) күүрдүү, кычыгылатыы; раздражение нерва нэрвэни күүрдүү; 2. (по гл. раздражиться 2) күүрүү, кычыгыланыы; 3. (чувство досады) кыыһырыы, тымтыы.

перенапряжение

перенапряжение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. перенапрячь) наһаа күүрдүү, наһаа тыҥатыы; 2. (по гл. перенапрячься) наһаа күүрүү, наһаа тыҥааһын, наһаа ыгыллыы.

побуждение

побуждение (Русский → Якутский)

с. 1. (действие) көҕүтүү, күүрдүү, күһэйии; 2. (желание что-л. сделать) көх, баҕа (санаа); по собственному побуждению бэйэ баҕатынан.

возбуждение

возбуждение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. возбудить 1) күүрдүү, көбүтүү, көҕүтүү; возбуждение деятельности сердца сүрэх үлэтин күүрдүү; 2. ^по гл. возбудиться 2) күүрүү, долгуйуу, көтөҕүллүү; радостное возбуждение үөрүүлээх долгуйуу; 3. физиол. күүрүү; # возбуждение судебного дела суукка дьыала тэрийии.

раздражимый

раздражимый (Русский → Якутский)

прил. күүрүмтүө (күүрдүүгэ хардарымтыа).

көбүү

көбүү (Якутский → Якутский)

көп I диэнтэн хай
аата. Күөрэгэй этиитэ, Күөх кырыс көбүүтэ, Сибэкки ситиитэ …… Лааҕырга барарга — Бэлэм буол! Т. Сметанин
Сырдык күүрдүүтүн уонна химическэй күүрдүү сабыдыалларынан амеба протоплазматыгар көбүү үөскүүр. ББЕ З
Көбүүлээх ат — түргэнник аҕылыыр, уҥан хаалар ат. Скоро, быстро задыхающаяся лошадь. Көбүүлээх атынан ыраах айаҥҥа кыайан барбаккын

напряжение

напряжение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. напрячь) күүрдүү, тыҥатыы, түмүү; 2. (по гл. напрячься) күүрүү, тыҥааһын, ыгыллыы; 3. (сосредоточение сил, внимания и т. п.) түмүллүү, түллүү, ыгыллыы; работать с напряжением түллэн үлэлээ; 4. физ., тех. күүрүү; ток высокого напряжения үрдүк күүрүүлээх уот

ылыннарыы

ылыннарыы (Якутский → Якутский)

ылыннар диэнтэн хай
аата. Киһини ылыннарыы, итэҕэтии, өй, тыл күүһүнэн өрө күүрдүү — улахан ускуустуба. ИИА КК
Салайааччы киһини итэҕэтэр тылы булуута, ылыннарыыта уус-уран ньыма буолар. Ол киһиэхэ эрэ мээнэ бэриллибэт. ОҮҮА
Куруук кэпсэтэр киһитигэр бэйэтигэр биллэрэн, ылыннарыы бэрээдэгинэн быһаарсара. ПАО ЫА

рефлекс

рефлекс (Русский → Якутский)

м. рефлекс (организм тас күүрдүүгэ, дьайыыги хирдирыыти); безусловные рефлексы төрүт рефлекстэр; условные рефлексы усулуобунай рефлекстэр.

реакция

реакция (Русский → Якутский)

I ж. 1. (на какое-л. воздействие) харда, эппиэт; 2. физиол., биол. билии, хардарыы (организм ис-тас күүрдүүгэ, дьайыыга хардарыыта); реакция организма на холод организм тымныыны билиитэ; 3. (слабость после напряжения) ахсааһын, өй-санаа күүһүн өһүллүүтэ; 4. хим. реакция.