ж. уменьш. от струна; # в струнку көбүс-көнөтүк; вытянуться в струнку көбүс-көнөтүк тур.

нареч. чиркэччи тэбинэн, ко-бүс-көнөтүк; стоять навытяжку көбүс-кө-нөтүк тур.

соһулуоннаа диэнтэн атын
туһ. Кэннибитигэр сэлиэһинэй сонуога, соһулуоннаммыт түүтэхтэр көстөллөр. Н. Кондаков
Быһыллыбыт бурдугу барытын түүтэхтэнэр уонна бааһына устатынан көбүс-көнөтүк соһулуоннанар. САССР КТК

даҕ. Көбүс-көнөтүк туттар, быһа баттаабыт курдук хаамар (киһи). ☉ Держащийся очень прямо, идущий чеканным шагом (о человеке)
Генерал …… быһыыта-киэбэ сула, чырбалдьыгас, туттара-хаптара сытыы, хоһуун. Софр. Данилов

дьүһ. туохт. Төбөтүн хантатан көбүс-көнөтүк, дьыраччы туттан тур, көбүс-көнө уһун буолан көһүн. ☉ Вытягиваться, выпрямляться, выделяясь тонкой и длинной шеей, прямой осанкой
Улааппыккын. Хохойон үрдүк киһи буолбуккун. Болот Боотур
[Коля:] Харабыл хохойон турар буолар. В. Протодьяконов
ср. кирг. кокой ‘торчать, быть высоким, тонким’

нуоҕай I диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Бу кыыс хотун ол кырбый бэйэтэ улуу күөл кытыытыгар нуоҕаҥныы оонньуур кулуһун оттуу көбүс-көнө имиллэҕэс таһаалаах эбит. Софр. Данилов
Сардаана сибэкки илгийэр салгыҥҥа аргыый нуоҕаҥныыр. Хомус

төгүрүк диэнтэн атаах.-аччат. Чараасчаан, үрүҥчээн, кырачаан, төгүрүкчээн, аан дойду үрдүгэр барытыгар үчүгэйкээн баар үһү (тааб.: харчы)
Буспут моонньоҕон курдук төгүрүкчээн харахтаах грузин омук кыыһа …… көбүс-көнөтүк хааман ходьойо турда. Амма Аччыгыйа

сыһ. Көнүөххүнэн көнөн төбөҕүн күөрэччи, өрө (тутун). ☉ Высоко подняв голову, напряжённо вытянув шею
Валерий Иванович хоноччу туттубут уһун, көбүс-көнө уҥуохтаах киһи. Л. Попов
Харачаас кыырыктыйан эрэр баттахтаах төбөтүн хоноччу тутунна, кэһиэхтээх куолаһа чөллөрүйдэ. П. Филиппов

даҕ. Көбүс-көнө быһыылаах-таһаалаах, көнөтүк туттар-хаптар (киһи). ☉ Держащийся очень прямо, с прямой осанкой (о человеке)
Бөтүөн оҕонньор маҥхайан эрэр кыргыылаах баттахтаах, намыһах соҕус, моройо тартарбыт, суон, чынаҕар быһыылаах …… бөлтөһүйбүт оҕонньор. Бэс Дьарааһын

сыһ.
1. Көбүс-көнөтүк, тыҥаабыт курдук көнөтүк. ☉ Прямо, туго (натянуть)
Харабыл саллаат күөгүтүн быатын чиккэччи тарта: «Есть! Есть!» — диэн үөгүлээтэ. И. Гоголев
Хатыллыбыт сабы күүскэ чиккэччи тардыллар: сап эрэдэһинэ ыпсыахтаах. Хомус Уйбаан. Айа кирсин курдук чиккэччи тардыллыбыт быа быстар тыаһа иһиллэр. Эвен фольк.
2. Төбөнү, көхсүнү кэннин диэки ыытан көбүс-көнөтүк чыначчы туттан (хол., тур). ☉ Выпрямив спину, навытяжку (напр., стоять)
Булочкин …… чиккэччи тутта охсоот, чиэс биэрдэ. Амма Аччыгыйа
Болуоттарын баайыытын сүөрээт, болуот үрдүгэр чиккэччи турбутунан устан барбыттара. И. Федосеев
[Саҥа завхоз] чиккэччи тардыбыт курдук көбүс-көнө, үрдүк уҥуохтаах, хатыҥыр, саас ортолоох киһи. «Чолбон»
△ Токуппакка эрэ, көнөтүк, дыраччы тэбинэн эбэтэр тыылыы тэбэн (атаҕы этэргэ). ☉ Выпрямив, вытянув (ноги)
Яков атаҕын чиккэччи тэбэн, тимир кырабаакка утуйар таҥаска өттүгэстии түһэн сытар. В. Протодьяконов
Атахтарын бөтөҕөлөрө ыалдьыбытын аһараары чиккэччи тэптэ. В. Гольдеров
Сотору-сотору дьааһыйар уонна сөп буола-буола сүрдээх уһуннук чиккэччи тэбинэн, тыыллаҥнаан ылар. «Чолбон»