туохт.
1. Туох эмэ дьайыытыттан (хол., тымныыттан, куйаастан) хоҥкуйан санньыччы түс, нуоҕай (үксүгэр от, сибэкки туһунан). ☉ Никнуть, склоняться, сникать (о растениях)
[Ч ы ы ч а а х ] өлбүт сибэкки курдук Намыйан хаалбыта. Суорун Омоллоон
Сыы гынас куйааска сырылаан сыламныыр сыалаах от намыйда, сөрүүҥҥэ сиигирдэ. И. Чаҕылҕан
Намыйдаргын да тостума, Чиккэйдэргин да быстыма. С. Васильев
2. көсп. Күүстээх уоҕуҥ баранан астан бар, уҕарый, сэллээ (хол., тыал, ардах). ☉ Идти на убыль, стихать (напр., о силь ном ветре, дожде)
Уһун синньигэс күөлгэ киирбитим. Тыал күүстээх балаһата манна намыйар эбит этэ. Н. Абыйчанин
[ Халлааны кө рө-көрө кырдьаҕас саллаат Карпов:] Ол у с д а ҕа н ы намыйбыт, ыыстыйбыт. Хаардыыр дуу, ардыыр дуу? Н. Ефремов
ср. монг. намуйх ‘быть низким, плоским, пологим’, халх. нами ‘гнуться, нагибаться’
Якутский → Якутский
намый
нам
нам бар (буол) — чуумпур, налый, уоскуй. ☉ Стихнуть, успокоиться
Сайыҥҥы киэһэ айдаана нам барда. Суорун Омоллоон
Оҕонньор күүһэ-сэниэ тэ эстэн, санаата түһэн, нам баран хаптайан хаалбыта. Болот Боотур
Чочумча ким да саҥарбакка нам баран олордулар. М. Доҕордуурап
Никита Калинович нам баран, олоппоһугар илиитин кэдирги ууран, таһырдьаны одуулуу олорбохтообута. В. Яковлев; нам бааччы — туох да сү псү гэ, айдаана суох, үүт турааннык. ☉ Тихо, спокойно, смирно
Кеша нам бааччы саҥара сатыыр даҕаны, куолаһа кытааппыт, тыҥаабыт. Н. Габышев
«Эһиги, гражданскай дьоннор, дьиэҕитигэр нам бааччы олорбокко ханна, тоҕо куотаҕыт?» — Першин ыйытар. И. Никифоров
М а н ч а а р ы Баһылай, Чоочо этэрин-саныырын курдук, к э һ э й э н , балаҕанын муннугар түүрүллэн баран, нам бааччы сытынан к э э с п э т э х. МНН
ср. монг. нам ‘низкий, тихий, спокойный; низко, ниже, тихо, спокойно’, бур. нам ‘безмятежный, тихий, спокойный’, ног. нам ‘удовлетворение’, тув. нам ‘дружба, согласие’
нам-нум
нам-нум буол кэпс. — 1) уоскуй, намыраа; орун-оннугар түс. ☉ Успокоиться, утихомириться, угомониться; встать на свои места
Оскуола оҕолоро нам-нум буолан үөрэнэн бардылар. Н. Якутскай
Олох эмиэ эйэлээх ыллыкка киирэн нам-нум буолан испитэ. А. Бэрияк; 2) туох эмэ түбүктэн быыс булан иллэҥсий, сололон. ☉ Освободиться, избавиться от забот, обрести свободное время
«Нам-нум буолан баран, атым сураҕын-садьыгын истэ, улу ус к и иниг э р к иири эм», — диэн суоттана сылдьыбыта. И. Федосеев
Бээ, нам-нум буоллахха Туйаараны сахалыы үөрэт диэн көрдөһүллүө. В. Гаврильева
нум-нам
нум-нам буол көр нам-нум: нам-нум буол
Кэлин нум-нам буолтун кэннэ, кинээс бэйэтинэн тиийэн киниттэн батыйатын көрдөөн ылар. Күннүк Уурастыырап
Олох эмиэ эйэлээх ыллыкка киирэн нум-нам буолан испитэ. А. Бэрияк
Саҥа нум-нам буолан, үлэлээн-хамсаан эрдэхтэринэ, аны бөдөҥсүйүү хампаанньата кэлэн ууга-тыаҕа түһэрбитэ. Айталын
Якутский → Русский
нам
время расслабленного состояния полового члена мужчины (антоним - таатта ); нам бар= (или буол =) утихнуть, утихомириться, успокоиться; күүгээн нам барда шум утих.
нам-бааччы
нареч. тихо, спокойно, смирно; скромно; нам-бааччы олор = сидеть смирно, спокойно.
нам-нум
спокойно, тихо || спокойный, тихий; нам-нум буол = утихать, успокаиваться; угомониться. й намсыгыр свисающий, обвисающий, обвислый (об ушах, одежде и т. п.).
намый=
опадать (вяло, мягко); сибэкки намыйбыт цветок сник.
Русский → Якутский
нам
дат. п. от мы биһиэхэ, биһиги; есть нам письмо? биһиэхэ сурук баар дуо?; нам это неизвестно ону биһиги билбэппит.
Якутский → Английский
намый=
v. to weaken, soften, attunate
Еще переводы: