Якутские буквы:

Якутский → Русский

туруорбах

туруорбах балаҕан одинокая якутская юрта (без забора и хозяйственных пристроек).

Якутский → Якутский

туруорбах

даҕ.
1. Туруору кэккэлэтиллибит мас эркиннээх (хол., дьиэ, балаҕан). ☉ Имеющий стены из наклонно поставленных брёвен (напр., о доме, юрте)
Сүүнэ улахан туруорбах хотон ыраахтан саһаран көстөр. Г. Колесов
Сахалары кытта эҥээрдэһэн Туруорбах үүтээн туттубуттар. А. Бэрияк
2. кэпс. Сулумах, иитимньитэ суох, соҕотох. ☉ Одинокий, холостой, без иждивенцев
Туруорбах дьахтары холкуоска ылаҕыт дуо? А. Сыромятникова
◊ Туруорбах <туруору> балаҕан көр балаҕан
Урут хамначчыттар олорбут туруорбах балаҕаннара иччитэх турара. Н. Якутскай
Биир сарсыарда туруорбах балаҕаммыт дуомугар чэй иһэ олордубут. И. Федосеев
Саах сыбахтаах Саха туруорбах балаҕана Оҥкучах алаас үрдүгэр Унаар буруону субуйда. С. Васильев
Туруорбах дьиэ көр дьиэ I. Доромооннох диэн киһи кыра соҕус туруорбах дьиэтэ ип-ичигэс. Күндэ

Еще переводы:

салгыыта

салгыыта (Якутский → Якутский)

аат. Туох эмэ салгыы барар өттө, салҕаныыта. ☉ Продолжение чего-л.. Кэпсээн салгыыта. Быстыбыт быа салгыыта
□ Инникитэ — туруорбах балаҕан, оттон салгыыта — мааны ампаар дьиэ. Н. Якутскай

туруорун

туруорун (Якутский → Якутский)

туруор диэнтэн бэй
туһ. Валерий Иванович кыракый балааккатын туруорунан. таһырдьа утуйар буолла. Л. Попов
Туруорбах балаҕан туруоруммута үһү. П. Тобуруокап
Кулуһун [киһи аата] плаһын саҕатын туруорунна. Н. Габышев

илиҥҥи

илиҥҥи (Якутский → Якутский)

даҕ. Илин диэки, илин диэкитээҕи. ☉ Восточный
Илиҥҥи бөдөҥ тииттэр үрдүлэринэн үс мороду дьирикинэһэн аастылар. Амма Аччыгыйа
Били дэриэбинэ илиҥҥи уһугар турар Дьаакып оҕонньордоох былыргы туруорбах өтөхтөрүн хаартыскаҕа түһэрбит үһү. Софр. Данилов
Илиҥҥи, арҕааҥҥы быыстарбытын Эрдээхтик, эрэллик маныыбын. Күннүк Уурастыырап

мөтөһүй

мөтөһүй (Якутский → Якутский)

мөтөй диэнтэн хамс
көстүү. Иван урут түһэн мөтөһүйэн истэҕинэ, үрдүк уҥуохтаах нуучча уола ойоҕолоото. Э. Соколов
Өрүүнэ муус бөтөрөҥүнэн түһэ турбут Сүөдэри сайыспыттыы көрөн турбахтаан баран, …… туруорбах мас дьиэ диэки мөтөһүйэ турда. Н. Босиков

атаахтаа

атаахтаа (Якутский → Якутский)

туохт. Кыҥкыйдаан, хаппырыыстаан, баҕаҕын тута толорторорго дьулус. ☉ Избаловаться, капризничать
Эн букатын оҕо эрдэҕинээҕиҥ курдуккун ээ. Кыратык таптыы түс да, атаахтаан бараҕын. С. Ефремов
Кини уруккутун курдук дьонугар наһаа атаахтыыра уурайбыта, үөрэҕэр тартаран, урут арахпат туруорбах балаҕаныттан тэйэн хаалбыта. Н. Якутскай
Катя Никитатыгар була сатыысатыы атаахтыыра. Н. Лугинов

самнах

самнах (Якутский → Якутский)

даҕ., фольк. Самнайбыт быһыылаах, намыһах, куһаҕан. ☉ Низкий и уродливый (напр., о дереве)
Бу абааһы кыыһа кийиит буолан кэлбит. Бу иннигэр атын илдьэн самнах үөккэ баайбыт эбит — бэлиэтэ манан биллэр. ПЭК ОНЛЯ VII
Тайҕа буоругар туруорбах балаҕаннаах, Туундара уоругар самнах ураһалаах Быстар дьылҕаламмыт норуоттарга Баайдары бахтарар Бассабыыктыы охсуһууну ииппиккит, иҥэрбиккит — Ол биһиги дьолбут. А. Старостин

сэлбийии

сэлбийии (Якутский → Якутский)

сэлбий диэнтэн хай
аата. Баар тутуулары сэлбийиини, кэҥэтиини кытта сэргэ, бөһүөлэк иһигэр биирдиитэ сүүс биэс уоннуу сүөһүгэ үс туруорбах хотон, үс сүүс сүөһүгэ анаан чуурка хотон тутуллубуттара. АДГ СКУо
Билигин саҥа күрүөлэри тутуу, эргэлэри сэлбийии сэниэлээхтик ыытыллар буолла. «ХС»
Сүөһү иитиитигэр саҥа пиэрмэлэри тутуу уонна үчүгэйдик уунан сэлбийиини хааччыйыы наада. Г. Николаева (тылб.)

таабырыннаа

таабырыннаа (Якутский → Якутский)

туохт. Таабырынна таайтар. ☉ Загадать загадку
Кыра оҕо эрдэхпинэ ийэм хоонньугар укта сытан таабырынныыра. Суорун Омоллоон
Кыс мас анныгар кыталыктар кыстаан олороллор үһү диэн Таабырынныырбыт былыргыттан Туруорбах буор балаҕаммытын. Баал Хабырыыс
Ытык кырдьаҕас оҕонньор Ыксатыгар олорор оҕолор, Таабырынныырын таайаары Чуумпурбуттар бука бары. П. Дмитриев

таарыйталаа

таарыйталаа (Якутский → Якутский)

таарый диэнтэн төхт
көрүҥ. Үүттээх хойуу чэйи астына иһэн, табахтаан баран, тахсан хотуурун эргим-ургум тутан, эрбэҕин сүрэҕинэн биитин таарыйталаан көрдө. Д. Таас
Хотон иһиттэн никсик сыттаах салгын тахсан, туруорбах дьиэ итиитин баһыйар, хам-хаадьаа сөрүүнүнэн таарыйталаан ылар. Дьүөгэ Ааныстыырап
Онон-манан тыҥырах таарыйталаабыт сирдэрэ хаан оҕуолуу сылдьаллар. Н. Заболоцкай

таһырдьааҥҥы

таһырдьааҥҥы (Якутский → Якутский)

  1. даҕ. Таһырдьа баар. ☉ Находящийся снаружи, на улице, наружный, внешний
    Хамначчыт уолаттар, кыргыттар таһырдьааҥҥы туруорбах балаҕантан киирдилэр. Н. Якутскай
    Таһырдьааҥҥы турбалар тоҥмуттарыгар батарыайалартан ууну сүөкүүргэ күһэллибиттэр. «Кыым»
  2. аат. суолт. Таһырдьа баар кимнээх эмэ (э. ахс. ф-гар). ☉ Кто-л., находящийся на улице (употр. только во мн
    ч.). Бэриниэхтээх дьон хайыы-үйэ утарылаһан барбыттарын быһыытынан таһырдьааҥҥылар тутуу былдьаһаллара наада буолбут. Эрилик Эристиин
    Бээ, таһырдьааҥҥыларбыт тоҕо сүттүлэр? А. Сыромятникова
    Иһирдьээҥҥилэр тахсыбат, таһырдьааҥҥылар киирбэт буолан хааллылар. «ХС»