Якутские буквы:

Якутский → Русский

түһэртэр=

побуд. от түһэр =; оҕо түһэртэр = делать аборт.

Якутский → Якутский

түһэртэр

  1. түһэр диэнтэн дьаһ. туһ. Тиийбит күннэригэр Киспэ сонно тута муҥханы тэлгэһэҕэ түһэртэрэр. Миитэрэй Сиипсэп учуутал саҥа дьиэ туттараары тутуу маһын кэртэрбитэ, акылаатын түһэртэрбитэ. Н. Якутскай
  2. кэпс., харыс. т. Ыарахан сылдьан туох эмэ биричиинэнэн оҕоҕун мэдиссиинэ көмөтүнэн ыллар. ☉ Делать аборт
    Уоскуйан баран, төрүүргэ быһаарынным, түһэртэрэр аньыыта бэрт. «Кыым»
    ◊ Оҕоҕун түһэртэр (оҕотун түһэртэрбит) көр оҕо
    Александра оҕо түһэртэрбитин ким да билбэтин, сэрэйбэтин курдук сатаан кистээбитэ. Күрүлгэн

Еще переводы:

түһэртэрии

түһэртэрии (Якутский → Русский)

и. д. от түһэртэр =; илиистик түһэртэриитэ выведение глистов; оҕо түһэртэриитэ аборт.

төгүрүттэр

төгүрүттэр (Якутский → Якутский)

төгүрүт 1 диэнтэн дьаһ
туһ. Дмитрий Дмитриевич Сивцев учуутал саҥа дьиэ туттараары тутуу маһын кэртэрбитэ, акылаатын түһэртэрбитэ, эркинин икки маһынан төгүрүттэрбитэ. Н. Якутскай

аборт

аборт (Русский → Якутский)

м. аборт, оҕо түһэртэрии, оҕо куотуута.

сылааһыгар

сылааһыгар (Якутский → Якутский)

көр сылааһына. Буспут сыалаах эти сылааһыгар сиир үчүгэй
□ Кини итинник быһаарыныыны сылааһыгар ылбакка хаалар буоллаҕына, олох даҕаны мэлийиэн сөп. М. Попов
Кэрэмэс искэ түһэртэрэн, сылааһыгар оччо-бачча ыарыытын билбэккэ, сүүрэн истэ. Р. Кулаковскай

акалаат

акалаат (Якутский → Якутский)

көр акылаат
1.
Манна Маппыайабыс сайылык дьиэ оҥортороору акалаатын түһэртэрэн эрэр. Бэс Дьарааһын
[Ампаар дьиэ:] «Арыылаах» артыала «Араҥас» халдьаайытыгар Акалааппын түһэрбитэ. С. Васильев
2. эргэр. Сыл ахсын харчынан төлөнөр түһээн. ☉ Определенное количество ежегодной денежной повинности, оклад
Биир бүтэй акалаакка таҕыста. ПЭК СЯЯ

иҥнэс гын

иҥнэс гын (Якутский → Якутский)

иҥнэй диэнтэн көстө түһүү. Маайа бастаан дайбааһыны, иҥнэс гынан биэрэн, хаҥас бүлгүҥҥэ [түһэртэрдэ]. Эрилик Эристиин
Халыҥ тыа бөһүөлэк дьиэлэрин умса сабарайдаабыт, субу иҥнэс гынан ити дьиэлэри барыларын хонноҕун анныгар кистии куду анньыныахха дылы. А. Федоров. Саа тыаһа хабылла түһэрин кытта: «Хайаата буолла?» - диэн иҥнэс гынан көөртө. М. Доҕордуурап

лиистик

лиистик (Якутский → Якутский)

аат. Киһи, кыыл иһигэр үөскүүр паразит чиэрбэ. ☉ Глист
Лиистиги түһэртэрии.  Луук уонна чочунаах симэһиннэригэр баар фитоницидтар дифтерия уонна сэллик үөнүн өлөрөр күүстээхтэр, лиистиги т ү һ эриэхтэрин эмиэ сөп. ФНС ОС
Үөрэ ото аһы буһарар уорган үлэтин тупсарар, лиистиги таһаарар дьайыылаах. ТКП ТДЭҮү. Тэҥн. сойуо, тарыҥ

сылбыйалаа

сылбыйалаа (Якутский → Якутский)

туохт. Саас, ириэрии буолан, инчэй, уулан (хаары этэргэ). ☉ Становиться мокрым, вязким (о снеге во время оттепели)
Ити күн Өлөксөй Ундаарап өссө быһаас, хаар сабыс-саҥа сылбыйалаан эрдэҕинэ тыаттан киллэртэрэн, …… эрбэттэрэн бэлэмнээн сытыарбыт сул тиит бэрэбинэлэринэн биэс хостоох дьиэтин акылаатын түһэртэрбитэ. В. Титов
Сылбыйалаабыт хаар чэҥирэн болоорор. М. Шолохов (тылб.)
ср. казах. шилбий ‘становиться сухощавым’

халаачыктан

халаачыктан (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Халаачыктыы сыт, түүрүлүн. ☉ Лечь, свернуться калачиком, клубочком
[Ыттар] хара мээчик буолан халаачыктана сыталлар. Н. Якутскай
Кыыс муннукка халаачыктанан истиэнэ диэки хайыһан утуйда. ДьДьДь
2. Халаачык курдук төкүнүй. ☉ Кататься калачиком. Сүүрэн халаачыктанна
□ Туоһапка тыаһа бүтэҥитик чос гынар — төбөҕө түһэртэрбит кыыл аллара халаачыктанар. Ыҥырар ыл.

осхор

осхор (Якутский → Якутский)

I
аат. Сир дьөлүтэ түспүт оҥхойдоро. ☉ Углубления, рытвины, ямы на земле
Өр-өтөр гымматаҕа, осхордор, куобах уостара туоланнар, хас тымыр оҥхой барыта сүүрүгүрдэн дьигиһиппитэ. Күннүк Уурастыырап
Хараҥаҕа оҥхой-осхор сүтэн, сир тэҥнэһэн көстөр. Софр. Данилов
ср. бур. одхор ‘дефект, изъян’
II
аат., эргэр.
1. Икки салаалаах тимир уһуктаах айа оноҕоһо, ырба. ☉ Стрела с железным вилообразным наконечником (для охотничьего самострела)
Силип сыыһа туттан, алҕас айатын эһэн, ырбалаах осхорго хара быарга түһэртэрэн өлбүт. Болот Боотур
Айа осхоро сототун бөтөҕөтүн сыыйа көтөн ааспыт. Н. Абыйчанин
2. көр холорук. Осхор диэн былыргылар сороҕор ырбалаах оноҕоһу эрэ буолбакка айаҕа оноҕос сытар маһын эмиэ итинник ааттыыллара
ср. эвенк. диал. оскор ‘стрела’