туохт.
1. Үөһээ диэки уһаан, улаатан ис. ☉ Становиться выше, вырастать, подрастать
Үстүйэлиир салаалаах Үкэрдиирэ күөх оппут Үрэх өнньүөс үөһүгэр Үтэн-үүнэн үрдээтэ. Күннүк Уурастыырап
Көрөн сыттахпына, күөх бөлкөй от улам-улам үрдээн истэ. Т. Сметанин
2. Улаатан, элбээн ис (хол., хамнас, нолуок). ☉ Увеличиваться, повышаться в количестве (напр., о зарплате, налогах). Хамнаһа үрдээбит
□ Бырыһыаммыт үрдүөҕүн математика тута сытар. Далан
Сылын аайы нолуоктара улам үксээн, үрдээн, ыараан иһэр. Н. Якутскай
Үтүө үлэ ситиитин, Дохуот үрдүүр кэскилин Өлгөм үүнүү тускулуур, Лоһуор туораах туоһулуур. А. Абаҕыыныскай
3. Үрдүк дуоһунаска анан, талылын. ☉ Перейти на более высокую должность, повыситься в должности
«Билигин санаам эрэ диэн — дуоһунаһым үрдүүрүгэр баҕарабын», — диэн кэпсии истэ. П. Ойуунускай
Тиэтэйбэт буоллаххына, мин эйиэхэ улахан суолталааҕы этиэм. Эн оччоҕо улахан наҕараадаҕа да тиксиэххин, дуоһунаскар да үрдүөххүн сөп. Н. Якутскай
Эн үлэҕэр үрдээбитиҥ туһунан Уон тыллаах уурааҕы аахпытым. Үчүгэйинэн, хоһуунунан Үрдээтэҕэ диэбитим. Л. Попов
4. Итийэн улаат, өрө таҕыс (хол., киһи ыалдьан кыраадыһа тахсарын этэргэ). ☉ Подниматься, повышаться (напр., о температуре тела)
Оҕо кыраадыһа үрдээн, сүрэҕэ буоллаҕына кутталлаахтык тэбэр буолан иһэр. Эрилик Эристиин
Кыраадыһым үрдүүрэ тохтоон, Миигин тимир кырабааппар Сордоох ыарыы хам тоһоҕолоон, Сытыарбытын өрө бурҕайан, Туруом, айманымаҥ, доҕоттоор! П. Тулааһынап
♦ Тутум үрдээтэ көр тутум
Николай Иванович оройуон боломуочунайыттан өйдөбүнньүк бэлэҕи тутан тутум үрдээн сылдьар. «Чолбон»
ср. др.-тюрк., тюрк. өрлэ ‘подниматься’

1) становиться выше, вырастать, подрастать; кини уҥуохтуун үрдээбит он и ростом стал выше, он подрос; 2) подниматься, повышаться, увеличиваться; кыраадыһа үрдээбит у него поднялась температура; 3) увеличиваться, возрастать; хамнаһа икки төгүл үрдээбит заработок его вырос в два раза; 4) повышаться; дуоһунаһа үрдээбит он повышен в должности (букв. его должность повысилась).