Якутские буквы:

Якутский → Якутский

бэрис

туохт.
1. Бэйэҕэр баартан тугу эмэ кимиэхэ эмэ босхо биэр. Делиться, поделиться чем-л. с кем-л.
Аһыырбыт быһынна, абаҕам оҕонньор оччугуйда эмэ тарда бэрис диэ, эттэ, арыыта аҕал диэмэ, дьэ онно бэйэтэ сыаналаан тугу эмэни биэриэҕэ, баҕар. МНН
[Баһылай:] Таҥара от чааһынан быйыл айахпар сиири бэристэ. А. Софронов
Миэхэ хаҕыс айылҕа Бэрсэр сааскы киэргэлэ, Саха буолан буоллаҕа, Санаабар олус кэрэ. С. Данилов
2. Хардарыта сутуругунан охсус. Драться на кулаках
[Бухатыырдар] Сүнньүгэ бэрсибиттэрэ, Сүрэххэ түһүспүттэрэ, Уһун сула батастара Иэмэх талах курдук Эриллэн хааллылар. П. Ойуунускай
Тыл бэрис — кэпсэтиһэн сөбүлэһиигэ кэл. Договориться, дать слово друг другу
Төрөөбүт дойдуну харыстаан Тыыны да уурарга тыл бэрсиэх. Күннүк Уурастыырап
[Вера:] Суох, Куонаан, Сибиэтэ биһикки бэйэ-бэйэбитигэр тыл бэрсэн турабыт, иккиэн биир күн сыбаайбаланыахпыт диэн. С. Ефремов
— Оччоҕо чып кистэлэҥ — Чып кистэлэҥ, — Инньэ дэһээт, мэктиэ тыл бэрсэн, Илии тутуспуттара. И. Федосеев. Уҥа-хаҥас бэрис — үлэҕэ, күрэхтэһиигэ, мөккүөргэ о. д. а. кимниин эмэ утаа-сабаа, тэҥ соҕус буол. Быть почти на равных с кем-л. в работе, соревновании и т. п. Бу сырыыга баҕас Костя уҥа-хаҥас бэрсэн хаалар баҕайыта ини. Н. Заболоцкай
Мин куоталаһыыны көҕүлүү сылдьыбыт өрөспүүбүлүкэ биллиилээх механизатор отчуттарын Исаковы, Львову, Большакову, Иванову кытта сирэй куоталаһыыга киирсэн уҥа-хаҥас бэрсэн иккис, үһүс миэстэ буолсан оттоһо сылдьыбытым. «Кыым». Уокка ас бэрис — былыр дьиэ, аал уот, сир-дойду иччилэрин санааларын табар, манньытар туһугар тоҥсук аһы аһыах иннинэ алҕаан, ас үрдүн уокка кут, биэр. В старину: обряд задабривания духов домашнего очага, местности путем «кормления огня». [Эдьиийдиилэр] саамай бастыҥ астарын аһыыллар, алгыы-алгыы, уокка ас бэрсэллэр. Эвен фольк.

бэрис гын

бэрий диэнтэн көстө түһүү. Ол олорон, кэнним диэки мутук тостон тас гыммытыгар мин эргиллэ түспүтүм, биир суон тиит кэтэҕэр туох эрэ бэрис гынан ааста. Н. Заболоцкай
Уҥа бэрис гыммыт күлүк хаһыытаабытынан Зоя үрдүгэр түстэ. Н. Габышев

ылыс-бэрис

туохт.
1. Бэйэ-бэйэҕэ хардары-таары ону-маны уларсыһа, бэрсиһэ олор (чугас сыһыаннаах эбэтэр чугастыы олорор дьону этэргэ). Постоянно делиться, обмениваться чем-л. (о близких друг другу людях или соседях)
[Үчүгээйэп:] Эн биһикки ылсарбыт-бэрсэрбит элбэх. Сотору төннөрүөҥ буоллаҕа дии. С. Ефремов
Онно ыалтан ыал икки ардыгар дьон батысыһа сылдьан ылсалларын-бэрсэллэрин дьэ көрбүтүм. Н. Габышев
Ыкса ыаллыы олорбут дьон үгэс курдук ылсар-бэрсэр баҕайыта. ЧКС ЫаЫЫ
2. Кимниин эмэ тугу эмэни мэнэйдэс, атастас. Меняться, обмениваться чем-л.
Кууһума ыраах Алданынан, Маачанан айаҥҥа сылдьыһан, Силип атыылаһарын, ылсарын-бэрсэрин көрө сылдьара. «ХС»

Якутский → Русский

бэрис=

делиться чем-л. с кем-л., давать что-л. кому-л.; килиэпкиттэн бэрис = делиться с кем-л. куском хлеба.

Якутский → Английский

бэрис=

v. to share


Еще переводы:

делится

делится (Русский → Якутский)

гл
түҥэтиллэр

гл.
бэрсэр (бэрис)

бэрсии

бэрсии (Якутский → Якутский)

бэрис диэнтэн хай. аата. Бэлэхтэрин бэрсии буолла

чабыдый

чабыдый (Якутский → Якутский)

чабылай диэн курдук
Чабыдыйбыт киһи тохтооботоҕо: «Хайа, чэ, хаһаайыстыбаҕын көрдөр, бастыҥ уопуккуттан бэрис», — дии-дии турбут сиригэр тэпсэҥнээбитэ. И. Никифоров

поделиться

поделиться (Русский → Якутский)

сов. 1. (между собой) үллэһин; 2. чем с кем бэрис; 3. чем с кем, перен. үллэһин, кэпсээ; он поделился радостью со своим товарищем кини үөрүүтүн табаарыһыгар кэпсээтэ.

сарсыардаттан

сарсыардаттан (Якутский → Якутский)

сыһ. Сарсыарда буолуоҕуттан. С утра, с ранней поры
Сарсыардаттан хаамтыбыт да, биир даҕаны куобаҕы туруорбатыбыт. Н. Якутскай
Хайа, эмээхсин, табахтааххын дуо, бэрис эрэ… Сарсыардаттан тарда иликпин. Н. Габышев

үүнүтэлээ

үүнүтэлээ (Якутский → Якутский)

үүн I 1 диэнтэн төхт. көрүҥ. «Муҥ саатар, ити мас үүнүтэлээбит кур оккуттан сыарҕанан, бугулунан бэрис, иэс аҕал дуу», — диэн Манчаары ийэтэ баран көрдөһөр үһү. Саха фольк.

хоргуоттаа

хоргуоттаа (Якутский → Якутский)

туохт., эргэр. Туохтан эмэ эбии бэрис, өлүүтүн таһынан сэмсэлээ, манньалаа. Добавлять, прибавлять к чему-л. сверх положенной нормы. Бачча үлэлээбит киһиэхэ хоргуоттаа

делиться

делиться (Русский → Якутский)

несов. 1. (на части) үллэһилин, араҕыс, хайдыс; 2. чем с кем (отдавать часть своего) үллэһин, бэрис, бэрсис; делиться заработком хамнаскыттан бэрис; 3. чем с кем (поверять что-л.) үллэһин, (санаата) атастас, кэпсээ; делиться планами былааннаргын кэпсээ, былааннарыҥ туһунан санаата атастас; 4. мат. түҥэтилин; десять делится на пять уон биэскэ түҥэтиллэр.

бэриһиннэр

бэриһиннэр (Якутский → Якутский)

бэрис диэнтэн дьаһ
туһ. Икки күн сылдьан иккилии куобаҕы бэйэбит бултаатыбыт, биирдии куобаҕы Миитэрэй оҕонньортон бэриһиннэрдибит. Амма Аччыгыйа
Доҕоор, иккиэн да, бу ыарыһах дьон, үйэбит уһаан, олох үчүгэйиттэн син бэриһиннэрэн эрдэхпит дии. В. Иванов
Кырдьаҕастары кытта кэпсэтэ, сэлэһэ сатыыр идэлээхпин. Кырдьаҕастар барахсаттар мыыдарастарыттан бэриһиннэрэ сатыыр быһыым ол. ИИФ УС

салааһыннаа

салааһыннаа (Якутский → Якутский)

туохт. Иһиккэ салааһынна, тобохто ордор. Оставлять на стенках посуды остатки пищи. Иһитин салааһыннаабат да эбит, тугу да ордорбокко сиэбит
Илиибин (тарбахпын) салааһыннаа кэпс. — илиибин иччилээ: туохта эмэ бэрис. Наделять кого-л. чем-л. (напр., добычей)
[Күөх Көппө хаарты ылан туруора-туруора:] О, эбэм, тарбахпын салааһыннаа эрэ, эрбэхпин иччилээ эрэ. Суорун Омоллоон