Якутские буквы:

Якутский → Русский

дьулайыы

и. д. от дьулай = робость, нерешительность; трусоватость.

дьулай

темя; уу дьулай анат. родничок.

дьулай=

побаиваться, робеть; көрө дьулайдым я сразу оробел.

Якутский → Якутский

дьулайыы

дьулай диэнтэн хай
аата. Соһуйуу, дьулайыы, мунаарыы - барыта кини дьүһүнүгэр баар буолуталаата. Амма Аччыгыйа
Бонапарка уонна французтарга өстүйүү, кинилэртэн кэлэйии уонна дьулайыы иэйиитэ аармыйаҕа бииргэ булкуллубут кэмэ этэ. Л. Толстой (тылб.)

дьулай

I
туохт. Кимтэн, туохтан эмэ куһаҕан өттүнэн дьайыа эбэтэр тугу эмэ кыайыам суоҕа диэн куттан, чаҕый. Побаиваться, страшиться когочего-л., робеть перед кем-чем-л.
Большевик ойоҕо хотой курдук хоодуот буолуохтаах, ууттан куттаммат, уоттан дьулайбат, хаанын хамнаппат буолуохтаах. П. Ойуунускай
Кыыл аймах барыта туохтааҕар да ордук уоттан дьулайар. Амма Аччыгыйа
Буору өрө ытыйан, биэс тааҥка иһэр эбит. Бастакы үһэ ураты улаханнар. Дьулайбыт санааҕа, хотонноох балаҕан саҕа баҕайылар. А. Данилов
Арааһа, ити кини дьулайан төннүбүт көҥүһүн туоруубун диэн иэдэйдэҕэ буолуо. Н. Заболоцкай
II
аат.
1. анат. Кыһыл оҕо төбөтүн уҥуоҕар кытаата илик, сымнаҕас сирэ. Родничок, темя
Улуу күөл ортотунан сиикэйдээх үһү (тааб.: оҕо дьулайа). Аҕаһа тахсыбытын кэннэ Мэник Мэнигийээн оҕотун көрө-истэ олорон, дьулайын тутан көрбүтэ күөгэлдьийэ сылдьар эбит. Суорун Омоллоон
Сутурук тыаһа киһи уу дьулайыгар өрө хабылла түстэ. Күннүк Уурастыырап
Быһах кылабачыйбытынан, ойуун дьулайыгар батары киирэн барда. И. Гоголев
2. көсп. Туох эмэ үрдээн көстөөччү саамай төбөтө, оройо (хол., томтор). Верхушка, макушка чего-л. (напр., горы)
Истиэххин баҕарар буоллаххына - тоҕус халлаан дьулайыгар, аҕыс халлаан арҕаһыгар, сэттэ халлаан кирбиитигэр төрөөбүт улуу күтүр этиҥ. ПЭК ОНЛЯ II
Манна томтор дьулайыгар киһи уҥуохтара иһийэн тураллар. И. Гоголев
Сардаҥаран көһүннүлэр Туйгун дойдум ньуурдара, Чочур мурааннар дьулайдара Туналыйа түстүлэр. Е. Иванова
п.-монг. дьулай

Якутский → Английский

дьулай=

v. to be afraid, fear


Еще переводы:

смущение

смущение (Русский → Якутский)

с. симиттии, кыбыстыы, дьулайыы.

устрашение

устрашение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. устрашить) дьулатыы, куттааһын, чаҕытыы; 2. (по гл. устрашиться) дьулайыы, куттаныы, чаҕыйыы.

соһуйуу

соһуйуу (Якутский → Якутский)

соһуй диэнтэн хай
аата. Соһуйуу, дьулайыы, мунаарыы — барыта кини дьүһүнүгэр баар буолуталаата. Амма Аччыгыйа
Таарымта киириитэ хайаан да куттаныыны, соһуйууну, долгуйууну, кыыһырыыны кытта сибээстээх. ППА СЭЫа

мунаарыы

мунаарыы (Якутский → Якутский)

мунаар диэнтэн хай
аата. Туох да мунаарыыта суох.  Соһуйуу, дьулайыы, мунаарыы барыта кини дьүһүнүгэр баар буолуталаата. Амма Аччыгыйа
Кини дьыл-хонук дириҥ ник үктэнитэлээн ааспыт мыччырыттаҕас сирэйигэр бэрт кыра түгэҥҥэ мунаарыы күлүгэ түһэн ааста. Г. Угаров

өстүйүү

өстүйүү (Якутский → Якутский)

өстүй диэнтэн хай
аата. Кини куолаһыгар абарыы-сатарыы, өстүйүү даҕаны дуораана иһиллэргэ дылыта. Г. Угаров
Бонапартка уонна французтарга өстүйүү, кинилэртэн кэлэйии уонна дьулайыы иэйиитэ аармыйаҕа бииргэ булкуллубут кэмэ этэ. Л. Толстой (тылб.)

дьа алы

дьа алы (Якутский → Якутский)

эб. Сөҕүүнү, дьулайыыны, ытыктабылы көрдөрөр предмет бэлиэтин күүһүрдэн биэрэр эбиискэ. Выражает восторженно-почтительное отношение к высказываемому, усиливает признак предмета
Бөрүкү дьаалы дьахтар туһаайда миигин, оҕолоор! Саха фольк. Орто дойду баһылыга буолбут Оруос баай обургу дьаалыны Умсары уурдум, тиэрэ тэптим. П. Ойуунускай
Улуу дьаалы сыһыылар, уһун мындаа үрэхтэр [аастылар]. С. Зверев
Туох буолан кини дьаалы эмискэ айыы санаата киирдэҕэй. Н. Якутскай

куттал

куттал (Якутский → Якутский)

аат.
1. Туохтан, кимтэн эмэ дьиксинии, дьулайыы, дьаарханыы. Страх, боязнь
Сип-сибилигин кэлиэҕэ, Мэхээскэ ити уолун үҥсэ барбыта. Дьэ, куһаҕан инилээх буолан, ааранан биһиги да кутталбытыгар өлө сыстыбыт. П. Ойуунускай
Бурдукка сүөһүнү хаайан, уот ыытан, Бороҥ түүнү аннынан үөмпүтүн, Барытын илэччи билиннэ, Кутталыгар куолайа бүөлэннэ. С. Васильев
2. Туох эмэ куһаҕан буолаары ыгыыта, суоһааһына. Угроза возникновения или наступления чего-л. опасного, опасность
Хайыһар тостон, күүс эстэн, тоҥуу хаарга сууллан түһэн баран, иккиһин кыайан турбакка, налыйан хаалар куттал эмиэ баара. Амма Аччыгыйа
Сэрии сорун-муҥун алдьархайын куттала икки атахтаахтан тоҕо арахсан биэрбэтий? Суорун Омоллоон

һок

һок (Якутский → Якутский)

саҥа алл.
1. Эмискэ соһуйууну көрдөрөр. Выражает внезапное удивление
Оҕонньор муннун тыаһа хаһыҥыраата, онтон тутатына ыллаан тоҕо барда уонна «һок» диэн соһуйан уһуктан баран, табахтаан бусхатта. Амма Аччыгыйа
Һок, солуурчаҕым куотта! Дьэ, чэйдиэххэ. Суорун Омоллоон
Тэптэрэн, тэбиэһирдэн биэриини көрдөрөр (хол., туох эмэ күрэҕэр). Выражает подстрекание, взбудораживание (напр., в соревнованиях)
Дьэ, харсыһыы буолла... һок! һок! Чуокка кыайда, ай-да, биһиги Чуоккабыт. Суорун Омоллоон
2. Сөҕүүнү-махтайыыны көрдөрөр. Выражает сильное удивление, изумление. Уолаттар харыларын туппахтаһан көрдүлэр: «Һок, Сэргэйбит модьурҕаабытын, быччыҥ бөҕө дии!» Н. Лугинов
Ардыгар дьулайыыны көрдөрөр. Иногда выражает робость
Бырадьаага [кэтэҕин тарбанар:] Һок, дьулааннаах соҕус оҕонньору кэпсээтиҥ дуу, ийэккэ. Суорун Омоллоон

тыый

тыый (Якутский → Якутский)

саҥа алл.
1. Эмискэ соһуйууну, өмүрүүнү эбэтэр биһирээһини көрдөрөр. Выражает внезапное удивление или восхищение
«Тыый, аныаха дылы бүтэ илик бэйэкэлэрэ дуу?» — диэн мин соһуйа санаатым. Н. Заболоцкай
Тыый, аны бэрэссэдээтэлбит бэйэтинэн тиийэн кэллэ дуу? А. Фёдоров
«Тыый, англичаннар сүрдээх да дьоннор эбит, дьэ чахчы таҥара дьоллообут норуота буоллаҕа», — учуутал киһитигэр өссө ыкса сыҕарыйда. П. Филиппов
2. Куттаныыны, дьулайыыны көрдөрөр. Выражает испуг, ужас
[Кыыс:] «Тыый, куттаннахпын да, куойдахпын да! Хомойдохпун нии!» — диэтэ, ийэтин күлүгэр сөрүөстэ түстэ. Ньургун Боотур
— Хайа, оҕонньоор, бу туох буоллуҥ? — Санаам оонньоон... Биһиги киһибит сураҕа куһаҕан үһү. — Тыый! — Сөдүөччүйэ олоро түстэ. Амма Аччыгыйа
Тыый, эһэ итиннэ сыттаҕа дуу? Аны табалары аймыа! Н. Заболоцкай

страшиться

страшиться (Русский → Якутский)

несов. дьулай, куттан.