= возвр.-страд. от ыыстаа = 1) см. ыһаарылын = 1; 2) перен. постоянно подвергаться грубой брани, грубым нападкам.

аат., түөлбэ. Хатарыллыбыт эт. ☉ Сушеное мясо
Араан анараа өттүгэр хатарылла ыйаммыт илээҥки сыта дыргыйара. Далан
Буруоҕа ыһаарылла ыйаммыт илээҥки сытын эриэхсит! «ХС»

көр дьуухала
Хаппыт дьуукалалаах итии чэйи истилэр. И. Гоголев
Эйэҕэс хаһаайка биһиги киирэрбитин кытта чаанньыгын оргута охсон, ыһаарыллыбыт тууччах балыгынан, дьуукаланан, күн уотугар хатарыллыбыт уомулунан күндүлээтэ. ДФС КК. Сииктээх, ардахтаах күн балыгыҥ ньаҕарар, дьуукалаҥ түүнүк тардар. Доҕордоһуу т.

мэлии диэн курдук
Мэлиир бурдук. Мэлиир табах.  Бутукаай дьоһумсуйан туран, холтуунуттан мэлиир табаҕы кытаахтаан ылан сыҥсыйда. Амма Аччыгыйа. Бары аһыырга бэлэмнэннилэр, иһиттэригэр ыһаарыллыбыт мэлиир бурдугу кутуннулар, итии чэйи истилэр. С. С а р ы г - о о л (тылб.)

даҕ. Ыһаарылаан буһарбыт. ☉ Жареный
Остуолга саха ыалын киэһээҥҥи аһылыгын сиэринэн соркуойдаммыт эт, арыылаах алаадьы тэриэлкэҕэ өрөһөлүү ууруллубут. Софр. Данилов
Соркуойдаммыт луук сыта сытыытык дьырылаан киһи муннун кычыгылатар. И. Сысолятин
Ыһаарыллыбыт эти хобордоохтон ылаат, остуолга соркуойдаммыт хортуоппуйунан гарнирдаан бэриллэр. ТИИ ЭОСА

даҕ. Аһыйбыт, аҕырбыт (арыы, сыа туһунан). ☉ Прогорклый (о масле, жире)
Аһыныык сүрэх Аана барахсан Анаҕын үүтүн, Аһаамна муспут Ахтаах арыытын, Аҕаттан кистээн, Аҕалар буолта. Эллэй
Дьиэ иһэ, дьиэ таһа, барыта ахтаах арыы, аһыы буруо, ыһаарыллар собо, астанар алаадьы сыттарынан туоллулар. Л. Попов
Чэбдик эриэн бургунас Ахтаах Арыытынан Аһатан эрэбин, Аартыгын аанын ас, Аан алаһаны тэлэй! С. Зверев

даҕ.
1. Киргэ биһиллибит, кирдээх, киртийбит. ☉ Грязный, перемазанный чем-л.
Торопууннаах бадаархай өҥнөөх ойуулаах күөх быыстарынан уонна буруоҕа ыһаарыллан саһархай балымах буолбут балаакка таҥаһынан хаххалата тардан кэбиспиттэр. Болот Боотур
2. көсп. Туох да көстүбэт, им балай. ☉ Темный, непроглядный
Балымах хараҥаҕа муус түннүктэр туртаһан көстөллөр. Амма Аччыгыйа

туохт. Туохха эмэ баҕатый, туох эмэ тус бэйэҕэр наадалааҕын билин. ☉ Нуждаться, иметь потребность в ком-чём-л., испытывать нужду в чём-л.
Сүрэҕэ суох аска наадыйбат. Суорун Омоллоон
Аска наадыйар дьон буоллаҕына, ас баар, таҥастара суох буола ыһаарыллан турар. Күннүк Уурастыырап
Үрүҥ күн банаардаах Көмүстээх чүмэйи торуоскалаах, Сыттаах наадал түптэлээх, Үүс-аас бэйэлээх Үрүҥ айыы тойон. С. Васильев

тунуй 1, 4 диэнтэн атын
туһ. Дьиэ иһэ, дьиэ таһа барыта ахтаах арыы, аһыы буруо, ыһаарыллар собо, астанар алаадьы сыттарынан тунуллар. Л. Попов
Ыарыынан тунуллубут мэччирэҥ учаастактара биир мэччитии сезона аастаҕына эрэ ыарыыга содула ааспытынан ааҕыллаллар. СЫаКЫ
Салгын бүтүннүү буорах сытынан тунуллубут. Л. Толстой (тылб.)

даҕ. Хараҥа, өһөхтүҥү кыһыл; хараҥатыҥы кыһыл, кыаһаан (киһи дьүһүнүн этэргэ). ☉ Багряный, с кроваво-красным оттенком; смуглый с румянцем (о лице). Таатта бөҕөһө Ньукулаас …… бөҕө-таҕа көрүҥнээх, кыһыл хааннаах, ыһырык сирэйдээх киһи. Саха сэһ
1977
Дьырыбына Дьырылыатта Кылана түһэн баран, Кыһыл ыһырык былыт Кыйданыар дылы Кычыгыраччы тыылынна. П. Ядрихинскай
Ыйдарын сырдыга Сырдата сатаан баран Сырдаппат буолан, Ыһырык буруонан Ыһаарыллан барда. Күннүк Уурастыырап